
Bəxtəvər başıma, indi də bu coçuklar, bu «525-ci qəzet»in bəzi yazarları mənim yaşımla, türklər demiş, alay eləməyə qalxıblar. İki də bir bu yaş məsələsi düşür ortaya və o saat bir stolda oturduğumuz mənim tanıdığım və tanımadığım insanlardan soruşurlar: əfəndim (təbii ki, onlar adamlara adları ilə müraciət edirlər, çünki çox zaman tanış adamlar olur) bax, yaxşı, bax bu Tofiq müəllimə neçə yaş verərsən?
Adam da çaşıb, qalır. Atam deyil, anam deyil, heç mənim nüfüz kağızımı da yazmayıb ki, bir şey desin. Bütün istedadını toplayıb bir şey deməlidi,çünki sual verilib? Adam da düşünür: nədən məhz Tofiq müəllimin yaşı ortadadı,neyçin məsələn elə bizimlə birýə oturan maşallah heç cavan da ýörünməyən Yusif bəyin yaşı soruşulmur,məsələn Rəşad Məcidin yaşı soruşulmur? Yox, məhz üzlərini mənə tutub: hə, «bu adama neçə yaş verərsiniz» - deyib tutdururlar.
Adam olur ki,özünü itirir,çünki bir az qəliz və çətin sualdı. Necə eləməlidi ki,hər iki tərəfi qırmasın və üstəlik də onun ağıl ýücü ortada peşiman olmasın.Bir şeylər demək lazım ýəlir. Mütləq bir şey deyilməlidi. Və nə qədər falçılıq eləsə də, mənim y aşımı tam düzýün deməsə də, ancaq təxmini bir şey deməlidi.Adam gücənir, gücənir və: vallah, təxminən altımışın altında bir şey olar, - deyir.
Yox adamdan dəqiq bir şey istəyirlər. Adam bu dəfə deyir: məsələn 57-58.
Bütün sifətlərdə bir gülümsəmə peyda olur.
Cəhənnəm, bu sual kişilərə verilən də yenə də bir təhər dözmək mümkün. Bir də görürsən ki, bir çayxanada və yeməkxanada xidmət edən nazlı-tozlu bir xanıma verilir bu sual. Keçənlərdə redaksiyanın yanındakı çayxanada oturmuşuq. Bir xanm xatın, gənc olmasa da heç qoca da olmayan, bir qadın xidmət eləyir. Çox açıq-saçıq bir geyimi var bu yolsütü çayxanada çalışan xanımın. Mən onun ləhcəsindən həmən anladım ki, haralıdı. (Adam daha haralı ola bilər ki...). Onlar gücənib baş edənə qədər mən onlara haralı olduğunu dedim və elə bu məqamda Rəşad Məcid bəyəfəndi (qonararımı bir az azaltsa da, çayxanada hesabı hər zaman o verər bizimlə oturduğu günlərdə insafən) xanımdan soruşur: Siz bu kişiyə (mən həmən müdaxilə edirəm: kişiyə yox, oğlana) hə, siz bu kişiyə neçə yaş verərsiniz?
Xanım təbii ki, gülümsünür. Durub başımın üstündə, bir az aşağı əyilib üzümə baxır, asma yubkası bir az da asmalanır,haçandan-haçana deyir: ƏLLİ BEŞ...
«Aldınmı payını Rəşad bəy!!!!!!!!».
Aldınım payını Yusif bəy !!!!!!!
Daha Zakir Fəxrini demirəm, çünki Zakir Fəxri heç zaman mənim yaşımla alay eləməz, çünki Zakir Fəxrinin mənimlə zarafatı yoxdur. Rəşad bəy çox sakit adamdır, deyəsən Yusifin fitvasına gedir o da.
Neysə, ilişib qalmışam bu «gənclərin» əlində. Əfəndim, canım gözüm, mən yaşımdan daha gənc görünürmsə bu mənim üçün bir elə sürpriz deyil və bunun niyə belə olduğunu bilmirəm. Amma vallah, mən bilən burada seviniləsi bir şey yoxdu. Çünki mən özüm bu cür insanlar haqqında heç də yaxşı şeylər eşitməmişəm: məsələn, deyirlər: arsız adamdı ki, qocalmır və ya dərdi-səri yox, qocalmır də və yaxud müsəlmanın o qədər variantı var ki, hanısını deyim, qardaşım?
Bəli, yaşımın bu çağında, məsələn, Yusif Rzayev çox ciddi-cəhdlə gözləyir ki,yetmişim gəlsin, yetişmişimi qoyub kalımı dərsin, bizdə belə deyərlər və and içir ki, yetmiş yaşım ən dəruni istilərə rast gəlsə də (sentyabrın 1-də doğulmuşam) bir yazı yazacaq ki, bütün dünya ondan danışacaq və həmin yazını çox hörmətli insanlarımız oxuyacaq və çox mühim tədbirlər görəcək...
Stop!!!!! Burda keçək əsas məsələyə.
Yəni RƏŞAD MƏCİDİN TƏXMİNLƏRİNƏ
Rəşad bəy sakit bir insan və böyük-kiçiyin yerini bilən bir ədəbiyyat adamı, yaradıcı insan və onun da mənim haqqımda geniş planı və təxminləri var. Amma bu geniş planı həyata keçirməzdən öncə, bunu deyim ki, bayaq dediyim kimi, mənə yazdığı qonararı azaltdı. Səbəbi də bu oldu ki, əvvəllər yazı yazmadan mənə bir şeylər verirdi, indi isə yazı yazıram və ona qonorar yazır. Təbii, bu onun haqqı,o zaman gərək yazmayaydım və daha hörmətli olardım. O gün də Zahir Əzəmətin düyünündə acı dil, acı qələm sahibi, yazar Elnur Astanbəyli yetişmişimi qoyub kalımı tökdü və haqlı da elədi.Son sözü bu oldu ki, abi, bu bir az satqınlıqdır, vallah. («525-ci qəzet»ə yenidən yazılar yazmağımı deyirdi). İzah etmək üçün söz tapa bilmədim və onun özünün də bir neçə qəzetə yazılar yazdığını xatırlatmaq istəsəm də, onu da dedi ki: səni o qəzetdən poçti qovmuşdular axı.
Adam düz deyir.
Bəli,tutduğu bütün vəzifələrin adı yadımda qalmasa da, «525-ci qəzet» sahibi, Azərbaycan Yazarlar Birliyinin Gənclər üzrə katibi (burasına diqqət edin,ona görə diqqət edin ki, ciddi bir şeylər danışılanda tez deyir: mən gənclər üzrə katibəm), Mətbuat Şurasının məsul işçilərindən biri, Prezidentin son seçkilərində vəkili Rəşad Məcidin mənim haqqımda çox gözəl planları var. Buna plan da demək olmaz, bəlkə də təxminləri deyək.
NƏDİR ONUN TƏXMİNLƏRİ?
Vallah yazmazdım, amma bu istilərdə ədəbiyyatın mühim və ciddi problemlərindən böyük yazarımız Elçin çox əhatəli və geniş yazdığı üçün, mən bir az ayrı temada yazmağı üstün tuturam. Necə ki, vaxtiylə İstanbuldan istilərin təsiri ilə yazdığım bir neçə yazıda yazı yazmağın çətinliklərini vurğulamışdım və hörmətli rejissor. Vaqif İbrahimoğlunun da adı bir yazıda keçmişdi,arxivə baxıb o hissəni bura əlavə edərəm. (İşarətlərin sayı az olduğu üçün yox,zatən baxım, görüm bura qədər neçə işarət yazmışam: 7.404 işarət var səhifədə, texnikaya bax, Allahım).
Bəli, istilərdə yazmağın çətinliyindən şikayət edəndə Vaqif İbrahimoğlu mənə yazdığına, mən də belə cavab vermişdim: Arxivdən: Hörmətli rejissorumuz Vaqif İbrahimoğlunun «Yeni Müsavat» qəzetində (24 avqust 2000-ci il) məlum məqaləsini elə çap olunduğu gün də oxudum və həqiqətən ləzzət aldım. Bəzi yaraşmayan şeylər olsa da. Məsələn: Pamuku tanıyıb tanımamaq, arxivimə girib çıxmış kimi yazmaq və onun İbrahimoğlu familyasıyla mənim Abdin familyamdakı fərqi görməmək. Daha iki mühim şeyi demək istəyirəm. Birincisi: əyər bu yazı (Vaqif İBRAHİMOÜLUNUN YAZISI NƏZƏRDƏ TUTULUR) həqiqətən humanitar yardımdırsa Vaqif bəy bu yazının qonararını mənə göndərsin "525-ci qəzet" vasitəsiylə. Çünki işsizəm və hər cür yardıma ehtiyacım var.
İkincisi və ən acısı: əyər mənim yazımda «satqınlıq» deyə bir motiv varsa, mən yaşda Vaqif bəydən böyük olsam da, üzr istəyirəm. Qarşılıqlı anlşmazlıq var təbii. Bunları bir gün Bakıda bir cayxanada Türklər demiş çözərik, inşallah. Ucun tutub ucuzluğa getmək bizə yaraşmaz. Və yazımızda bir-iki Türkiyə türkcəsi olan sözlərin işlədilməsi heç də türklüyü sevmək anlamına gəlməmlidir. Qardaşım ya türkcə yazaq, ya da elə bizim öz azərbaycan türkcəmiz var. Əgər söhbət ortaq türkcədən gedirsə, o zaman Türkiyə qəzetçiləri niyə mənim vətənimdə QADINA BARDAQ DEYİLDİYİNİ yazır".
Əsas məsələdən uzaqlaşdıq, cümləmiz də, fikrimiz də qırıldı. Deyəsən, hörmətli Rəşad Məcidin PLANLARI VƏ TƏXMİNLƏRİ haqqında yazırdım. Çox şirnikdirici və göz qamaşdarıcı təxminləri barədə.
Bəli, Rəşad Məcid deyir: inşalah, yetmiş yaşında sənə ÞMÜRLÜK (nə qədər çəkəcək Allah bilir) PREZİDENT TƏQAÜDÜ vəya ƏMƏKDAR İNCƏSƏNƏT XADİMİ adını təşkil edərik, səksən yaşında da sənə XALQ ŞAİRİ adını verərik, 91... də...
Vah, dədəm vay, 90- da yox ha, 91- də...
Nə olacaq?
Bunu demək üçün Rəşad Məcid çətinlik çəkir və mən burada Rəşad müəllimin dadına çatıram.94 yaşında itirdiyimiz böyük Türk şari Fazil Hüsnü Dağlarcanın son günlərində verdiyi bir sorğudan aşağıdakıları ona xatırladıram:
"Yaşlanmanın bir tək bəlası var: KİMİ XATIRLAYIRAMSA ÞLMÜŞ. Amma yaxşı tərəfləri daha çoxdur: Hər kəsi bağışlaya bilirsən. Gözlərim gücünü itirdi. Buna görə xöşbəxt oldum.Bu bir az düşünərək sevməyə bənzəyir. Çox yaşamaq insaları daha səmimi edirmiş...»
Və bir də illər öncəsi oxuduğum bir sitat yadıma düşür. Çox yaşlı bir yazıçıya, İncilis yazarı Harold Pinterə (sağ olsun Ülkər xanım Nəsibbəyli, «Xəzər» jurnalının əməkdaşı, bu adı o mənə xatırlatdı) Nobel mükafatı verirlər və ondan bu mükafatın dadını soruşurlar. Yazar deyir: BU MÜKAFAT BİR ÞLÜNÜN GÞZLƏRİNƏ ATILMIŞ BİR OVUC TORPAQ KİMİDİR.